Park im. Tadeusza Kościuszki to wyjątkowa przestrzeń, która łączy w sobie walory rekreacyjne, kulturowe i historyczne. Można tutaj odetchnąć od miejskiego zgiełku czy pospacerować z dzieckiem, a przy okazji podumać nad minionymi czasami. Sprawdźmy zatem, jak powstał najstarszy park miejski w Katowicach i dlaczego warto przyjść tutaj w wolnej chwili.
Co to za park i gdzie się znajduje?
Park im. Tadeusza Kościuszki znajduje się w dzielnicy Brynów – Osiedle Zgrzebnioka. Obszar o powierzchni ponad 70 ha ograniczony jest przez Aleję Górnośląską od północy, ulice Piękną od zachodu oraz ulicę Tadeusza Kościuszki od wschodu. Jest to park miejski o charakterze rekreacyjno-wypoczynkowym, jednak miejsce to warto odwiedzić nie tylko ze względu na zadbaną zieleń i ukwiecone alejki. Można tutaj znaleźć kilka atrakcji dla dzieci i dorosłych, a także wyjątkowe obiekty sakralne i historyczne. W parku organizowane są również wydarzenia kulturalne i sportowe, więc jest to dodatkowa okazja, aby przyjrzeć się bliżej tej zielonej enklawie w sercu wielkiego miasta.
Najstarszy obszar zieleni miejskiej w Katowicach
Początki Parku im. Tadeusza Kościuszki w Katowicach sięgają 1888 roku, kiedy to przeznaczono 6 ha lasu na potrzeby nowo powstającej zieleni miejskiej. W 1903 roku na terenie parku zbudowano 20-metrową Wieżę Bismarcka. W latach 1904-1905 teren powiększono, by utworzyć Südpark (Park Południowy). Było to możliwe dzięki wydzierżawieniu 56 ha prywatnego terenu należącego do potentata górniczo-hutniczego Tiele-Wincklera. Władze miasta pomogły w sfinansowaniu nasadzeń przy wschodniej granicy obszaru (wzdłuż ul. Tadeusza Kościuszki), dzięki czemu w parku pojawiły się nowe gatunki drzew.
Nad rozwojem Parku Południowego czuwał ogrodnik Paweł Sallmann, który w 1913 objął stanowisko dyrektora Ogrodów Miejskich w Katowicach. W tamtym czasie powstała linia tramwajowa łącząca park z rynkiem. W 1925 roku park zyskał dzisiejszą nazwę, co upamiętniono umieszczeniem na Wieży Bismarcka medalionu i tablicy na cześć Tadeusza Kościuszki. W latach trzydziestych w parku działo się dość sporo. Najpierw rozebrano wieżę, a następnie sprowadzono zabytkowy spichlerz z Gołkowic i XVI-wieczny kościół z Syryni (obecnie kościół św. Michała Archanioła). Drewniane budowle miały zapoczątkować budowę skansenu w tym miejscu, jednak ten ostatecznie nie powstał, a spichlerz spłonął pod koniec lat sześćdziesiątych.
W 1938 roku z inicjatywy Ligi Obrony Przeciwpowietrznej i Przeciwgazowej w parku wybudowano 50-metrową wieżę spadochronową. W pierwszych dniach wojny wieża została obsadzona przez powstańców i harcerzy, którzy stawiali odpór Niemcom zmierzającym w kierunku śródmieścia. Wieżę rozebrano, jednak w latach 1951 r. wzniesiono nową o wysokości 35 metrów. W 1962 roku w parku pojawił się nowy pomnik ku czci Tadeusza Kościuszki, który został podarowany przez pracowników kopalni „Wujek”. Rok później z Parku Powstańców Śląskich do Parku Kościuszki przeniesiono cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej. W 1993 roku park został wpisany do rejestru zabytków ruchomych.
Park Kościuszki – miejsce do rekreacji i do zwiedzania
Park Kościuszki to najstarszy teren zieleni miejskiej w Katowicach, nawiązujący stylem do parków angielskich i ogrodnictwa klasycystycznego. Do naszych czasów zachowały się m.in. alejki spacerowe i układ zieleni. Wchodząc od zachodu, możemy zobaczyć urokliwy staw z mostkiem i fontanną, a także jedną z głównych atrakcji – pomnik Tadeusza Kościuszki z tablicą pamiątkową i medalionem z wizerunkiem Naczelnika. W części północno-zachodniej znajduje się plac zabaw, staw i wybieg dla ptaków. Przy wschodnim wejściu można zobaczyć zabytkowy drewniany kościół pw. św. Michała Archanioła. W północno-wschodniej części znajduje się wspomniana wcześniej 35-metrowa wieża spadochronowa, plac zabaw oraz muszla koncertowa, która niegdyś była areną wydarzeń kulturalnych.
Pozostałe atrakcje Parku Kościuszki to:
- pomnik poświęcony członkom Klubu Wysokogórskiego w Katowicach,
- cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej,
- fontanna z rzeźbami,
- plac zabaw z biblioteczką plenerową,
- siłownie plenerowe,
- ukwiecone klomby i rabaty.
Co jeszcze można robić w Parku Kościuszki?
Park Kościuszki to świetne miejsce na rodzinne spacery czy randkę. Nic jednak nie stoi na przeszkodzie, aby przyjść w pojedynkę i podarować sobie chwilę odpoczynku dla ciała i umysłu. Warto jednak pamiętać, że park służy również do rekreacji. Można tutaj skorzystać z siłowni plenerowej czy pobiegać. Przez cały rok w soboty organizowane są również biegi na czas parkrun, które obejmują dystans 5 km na terenie parku. Ponadto latem można posłuchać dobrej muzyki na Koncertach Promenadowych, które odbywają się tutaj co weekend. Warto również wiedzieć, że przy wschodniej ścianie parku znajduje się Basen Brynów, gdzie można skorzystać z basenów (sportowego i rekreacyjnego) lub zrelaksować się w saunie.
Park Kościuszki w Katowicach – jak dojechać?
Park Kościuszki jest otwarty przez całą dobę, więc można przyjść o dowolnej porze. Park znajduje się ok. 3,5 km w linii prostej od Silesia Apartments. Można tutaj przyjechać tu samochodem i zaparkować na parkingu przy kościele znajdującym się obok wejścia do parku (przy ul. Mikołowskiej).
Do parku można dojechać również komunikacją publiczną, w tym linią tramwajową nr 46 (Koszutka Słoneczna Pętla – Brynów Zgrzebnioka) lub linią nr 6 (Katowice Stęślickiego – Brynów Zgrzebnioka). Można również wypożyczyć jednoślad w systemie rowerów miejskich Metrorower i przyjechać do parku, by po krótkim zwiedzaniu wybrać się żółtą trasą rowerową nr 2 w kierunku Ligoty i Lasów Panewnickich. Po wycieczce będzie można odpocząć w komfortowym apartamencie w Silesia Apartments, by nabrać sił na dalsze odkrywanie Górnego Śląska.
